شنبه. Jun 6th, 2020

ژوندون

نړیوال راډیو ټلوېزیون

تاریخ یو بل شرم هم ثبت کړ | لیکنه: محمد اسمعیل یون

سیاستوال خپل مجبوریتونه او تکلیفونه لري ، ځینې یې یوازې حال ته ګوري ، له ماضي څخه عبرت نه اخلي او راتلونکي تاریخي قضاوت ته یې هم پام نه وي. د تاریخ قضاوت ډېر بې رحمه دی ، هلته پر نتیحو بحث کېږي نه د چا پر ورځنیو نفسي غوښتنو او محبوریتونو .

ځواکمن او مدبر سیاستوال هماغه دی، چې دمجبوریتونو پر وړاندې مفاومت وکړي. کرزي صیب د خپلې واکمنۍ په بهیر کې د ګڼو تېروتنو تر څنګ یوه تاریخي تېروتنه دا وکړه چې د لنډغرو ملېشو د یوې ډلې قومندان ته یې د (( مارشالۍ)) رتبه ډالۍ کړه . له دې رتبې څخه د نظار شورا د دې مشر هدف دا و چې له مارشال شاه ولي خان سره ځان په تله کې واچوي او په دې ډول د بچه سقاو د ماتې غچ تداعي کړي. د هغې رتبې له نامه څخه فهیم خان هره میاشت د((۱۴۰۰) سرتېرو امتیازات اخیستل ، د خپل ژوند تر پایه یې دومره لوټ او تالان وکړ ، چې تاریخ کې یې ساری نه و لیدل شوی. کله چې فهیم خان مړ شو ، په مړینه یې هم غصب وکړ، کرزي صیب وویل چې دلته په کابل کې یې د بادام باغ د غونډۍ پر سر ښخ کړئ ځکه چې دی خو د ټول افغانستان مارشال (!؟) و.

ما د یو اففان په توګه د محمد قسیم فهیم د ناقانونه مارشالۍ پر وړاندې پر خپل وخت خپل غبرګون ښودلی؛ (مارشال په کابل او کابل په مارشال پلان کې )، (مارشال او بیت المال ) او ځینې نورې لیکنې مې هماغه مهال خپرې کړي دي ، خو له ښاغلي غني څخه مو دا هیله نه وه چې دی دې هم د کرزي صیب پر ګام ، ګام کېږدي او یا دې ان تر هغه هم وړاندې لاړ شي! ښاغلي غني سره به په سړه سینه منطقي بحث وکړو ؛ د کوم علت له مخې ده عبدالرشید دوستم د خپل لومړي مرستیال په توګه میاشتې او کلونه خپل دفتر ته پرېنښود؟ کومه ګناه او خطا یې وه؟ ایا هغه جرم تذکیه شو ؟ محکمې برات ورکړ؟ له دې پرته ایا دوستم د دې رتبې لپاره ټول شرایط پوره کړي دي ؟ لوړې پوځي زده کړې او ارکانحربي لري؟ ایا اوس هم له بریدمن څخه تر همدې مارشالۍ پورې د ټولو پوځي پوړیو یا رتبو یوازې نومونه په ترتیب سره اخیستلی شي؟ ایا بشري جرمونه یې نه دي کړي ؟ په زرګونو افغانان یې نه دي وژلي؟ د کابل په ورانۍ او دهېواد د نورو سیمو په ویجاړۍ کې یې لاس نه درلود ؟ ایا ته خپله ور سره په تکلیف نه وې؟ کله چې دې تر اوسه ملي پوځ د پوخوالي بشپړې پوړۍ ته نه وي رسېدلی ، مخالفین دې د ارګ په شل مترۍ کې درته ګواښ پېښولای شي ، نو په داسې یو ترینګلي امنیتي حالت کې چا ته د مارشالۍ رتبې ور کړه څه مانا؟ د مارشالۍ رتبه خو هغه چا ته ورکول کېږي چې خپل هېواد کې یې داخلي بغاوتونه ارام کړي وي، بشپړ امنیت یې ټینګ کړی وي او په څو نورو هېوادونو کې یې هم عسکر پراته وي او له دې ځایه خپلو عسکرو ته د امر او نهې قومنده ورکوي، خو نه داسې شخص جې په خپله وخت پر وخت د بغاوت سبب شوی وي او ملک یې له کورنۍ جګړې او تاو تریخوالي سره مخ کړی وي .

ښاغلی غني ! کله چې د شپې په خپله خونه کې یوازې شوې ، تر خوب وړاندې له خپل ضمیر سره یوه غلې مشوره وکړه ، چې دا کار دې سم کړی که ناسم؟ پوره باور لرم چې خپل ضمیر ته به خجالته وې ، نو کله چې ستا خپل ضمیر داسې یوه ظالمانه پرېکړه نه مني ، نو دا ستر ملت یې ولې ومنی؟ څو ورځې وړاندې دوستم ته د همدې مارشالۍ رتبې د ورکړې په باب پژواک خبري اژانس یوه دقیقه سروې او نظر پوښتنه کړې وه ، (۹۱) سلنه خلکو ویلي وو چې دوستم ته د دې رتبې له ورکړې سره مخالف یو . کله چې له طالبانو سره د سولې خبرې مطرح کېږي ، نو بیا د وخت د ضایع کولو په خاطر جرګه جوړه شي، مشوره وشي ، جهادي او الحادي رهبران را وړاندې شي، شورا شي ، ستراتېژي شي ، طرحې مطرح شي، د پنځو کلونو مسیر او بهیر وڅېړل شي، دوه سوه پلمې جوړې شي او د سولې له خبرو د پندانۍ کیسه جوړه شي، خو کله چې له عبدالله ، جمعیت او نورو جګړه مارو سره د ټول نظام او بیت المال د وېش معامله کېږي ، هغه وخت بیا نه ولس وي ، نه یې مشوره وي ، نه طرحه وي ، نه کومه ستراتېژي !؟ ان ټاکنیز شریکباڼي دې هم خبر نه وي .

عمر او پاچاهي دې تېرېږي ، خو تاریخي پېغورونه به پاتې کېږي ، د هغه نسل پر حال خواشیني په کار ده چې د خپلو مشرانو د دې ډول تېروتنو کفاره به ورکوي : کرزی صیب لاړ ، خو د لاس د تېروتنو نښې یې د تاریخ پر دېوال پاتې شوې. غني صیب به هم لاړ شي ، خو د تاریخ پر مخ به یې د تېروتنو دا تور داغونه پاتې شي . تر سیاستوالو را وروسته لا بل بې ضمیره مخلوق هغه دی چې د هغوی هرې تېروتنې او جنایت ته د مصلحت پرتوګ ګنډي، دوی داسې ماهرانه بخۍ وهي چې اصلي واکمن یې هم د خپلې تېروتنې د پټونې لپاره دومره سپینسترګي نه کوي ، دا نو د ټولنې تر ټولو خطرناک مکروب دی چې ولس ته ستونزې پیدا کوي او سیاستوالو ته د نورو خیانتونو جواز او جرات ورکوي .

په دې ډله کې یو شمېر پښتانه کنځلمار فیسبوکیان هم شامل دي ؛ هر کله چې موږ پر ډاکتر صیب غني د هغه د کارونو د ښه والي لپاره سمونپاله نیوکه کړې ، نو دوی د کنځلو خولې خلاصې کړي دي ، د صالح ، دانش، عليپور، قیصاري او نورو سره یې د غني په معامله کې هغوی حق په جانب ګڼلي ، فیسبوکي ملاتړ ته یې ور دانګلي او موږ ته یې کنځلې کړي دي ، اوس به نو یو ځل بیا له عبدالله سره د ګډوله حکومت د جوړونې او دوستم ته د مارشالۍ رتبې د ورکړې لپاره هم سپېرونی برابروي ، دلایل به تراشي او د دې ناقانونه کارونو مخالفینو او منتقدینو ته به کنځلې حواله کوي، په تاریخ کې باید دا بې ضمیره طبقه هم په تورو کرښو ولیکل شي.

( ټول لیدونکې 1،131 , د نن ورځي لیدونکې 1 )