وروستي خبرونه

طالبان د مشروعيت په بحران کې!

لیکنه: سید خالد سادات

طالبان امريکا سره د يو مشروط توافق وروسته د مشروعيت ستر بحران سره مخ دي. هغه طالبان چې امريکا او ورسره ايتلافي ځواکونو ته به يې اشغالګر لفظ کاروه، نن يې پر وړاندې جګړه غير اسلامي بولي. پداسې حال کې چې د امريکا سره تر توافق ورورسته افغان وژنه د طالب له لوري خپل اوج ته رسيدلې. تر اوسه د طالبانو له لوري هيڅوک داسې پيدا نه شو چې دغه ټکی تفسير کړي او د خپلې جګړې مشروعيت پرې تکمیل کړي چې ايا د غير مسلمان سره د توافق په حالت کې د مسلمان وينه ولې توی شي؟ د طالبانو له اړخه هيڅ ديني نص را ونه وت چې د امريکايانو مقابل هغه څوک چې حد اقل کليمه وايي مباح الدين دي که نه؟ ښه مې ياد شي د طالبانو او امريکا تر منځ د قطر توافقنامې لږ وروسته د باګرام پر هوايي اډې بريد وشو.

طالبانو د بريد مسوليت رد کړ او زياته يې کړه چې مونږ پر خارجی عسکرو بريد ندی کړی. جالبه وه، نولس کاله يې د خارجی عسکرو پر وړاندې يې حتی پردي بريدونه‌ هم منل او نوموړی عمل به يې جهاد باله. اما هماغه طالب نن د خارجيانو پر وړاندې بريدونه نه يوازې مسوليت يې نه اخلي بلکې غندي يې. اوس سوال دا دی ، که د خارجيانو مقابل کې حملې جهاد وي نو بيا ولې ورڅخه منکر ياست؟ پدې مانا چې طالبان له جهاده سترګې پټوي او پدې حساب حتی خپل شخصيت د اسلام له دایرې وتو سره مخ کوي. که طالبان وايي چې د بهرنيو ځواکونو سره جګړه جهاد ندی لکه اوس چې بريدونه پرې نه کوي ، نو بيا خو د افغان حکومت مقابل کې په هيڅ صورت جګړه روا نده. چې بهرنيانو سره جګړه کومه شرعي صبغه نلري نو د افغان حکومت مقابل کې خو يې بيخي نلري. نو اوس سوال دا دی که طالبان خپل عمل پخپله جهاد نه بولي نو بيا يې ولې دا شل کاله خلک وژل. د وطن ورانی، د سرتيرو شهيدول ،د ويرې خپرول او روانه بدبختي بيا څه مانا لري؟ نو لدې معلومه شوه چې طالبان خپله په خپله ادعا کې بند‌ راغلي او د جګړې مشروعيت يې خپله له سوال سره مخ کړی. تيره اونۍ ننګرهار کې د جنازې په مراسمو کې بريد وشو ، عينې ورځ د کابل په لويديځه برخه کې د نويو زيږول شويو ماشومانو په روغتون بريد وشو. طالبانو په ظاهره د بريد مسوليت وانخيسته او داعش يې د نوموړو بريدونو تر شا مسول وباله. اوس څو سوالونه راولاړيږي چې د طالبانو مشرعيت ننګولی شي. لمړی دا چې طالبان انتحاري بريدونه استشهادي بريدونه بولي او د جهاد لوړه مرتبه يې عنوانوي. اوس که چيرته داعش او يا هم د طالبانو د‌ ادعا له مخې ملي امنيت دا بريدونه ترسره کړي وي نو بيا خو د طالبانو په اصطلاح استشهادي بريدونه د جهاد لوړه مرتبه ده، نو بيا طالبان څنګه د افضل جهاد مقابل کې خپله جګړه روا بواي؟ دا پدې معنی چې تر طالبانو ښه او بهتره مجاهدين شته چې جهاد او استشهادي حملې کوي. نو بيا طالبان څنګه د استشهادي حملو مقابل کې جهاد کوي هغه څه چې طالبانو يې د مشروعيت خبره کوي.

عمل عينې عمل دی ، اما داسې نه شي کيدای چې طالبان خپل عمل جهاد بولي او د داعش او يا هم ملي امنيت همدغه عمل غير مشروع بولي. بله نقطه چې د طالبانو اوسنۍ جګړه په خورا سخت شکل ننګولی شي هغه دا چې په اسلام کې اصول او فروع دوه متمم او يو د بل تکميلونکي عناصر دي چې هم د يوې مسلې په مشرعيت او غير مشروعيت کې اساسي بحث جوړوي. اصول د يوې موضوع فروعاتو ته د شارع او يا هم مشروعيت لاره پرانيزي، همدارنګه بالمقابل اصول د فروعاتو لپاره د يوې موضوع غير مشروعيت تصديقوي. طالبان تر ننه افغان دولت د امريکايانو جز بولي او تل ورته د اجير او غلام په سترګه ګوري. پدې لحاظ امريکا د طالبانو لپاره د اصل ځای لري او افغان دولت د فرعې ځای نيسي.

اوس چې طالبانو د اصل يعني امريکا سره جګړه درولې او خپل عمليات ورباندې نه کوي، نو په افغان حکومت چې د فرعې ځای لري پر وړاندې يې جګړه هيڅ شرعي او منطقي دليل او توجيه نلري. کله چې اصول مشروع شول فروعات خپله مشروعيت پيدا کوي. نو پدې لحاظ د طالبانو له لوري امريکايانو سره د يارۍ تارونه غځول او پر وړاندې يې جګړه نه کول ددې مانا ورکوي چې افغان حکومت سره په هيڅ صورت جګړه د مشروعيت تر حده نه شي رسيدای. خبره را لنډوم، دلته يوه قوي استخباراتي جګړه روانه ده چې طالب د‌کرايي قتل او قتال لپاره سينه ډبولې. که جهاد وي نو تر مونږ خو ستر او غټ مرتدين هغه څوک دي چې طالبان یې پر امريکايانو خرڅ کړل، هوايي اډې يې ورکړې او عملا د اشغال برخه وګرځيده.

جهاد د فتنو مقابل کې صورت مومي ، نو فتنه هلته ده چې د لاهور هيرا منډيي فاحشانو خانو څخه ټکس اخلي او د اسلام په نوم يې کابل او کشمير کې يې اور بل کړی. نن طالبان د خپل سياسي قدرت ترلاسه کولو لپاره هماغه چا سره ولاړ دي چې تر پرونه يې اشغالګر او مباح الدم ګڼل. طالبان هر څه ته د خپل سياسي هوس له عينکو ګوري او د پنجاب جمع نورو توطيه ګرو موخو ته د رسيدو لپاره د بليک واټر رول لوبوي.

One comment

  • بهادرخان طارق

    May 17, 2020 at 7:22 AM

    تاسو ته تسلیت غواړم تاسو یوازی تبلیغات کوی طالبانو ددی په یوز چی له امریکاسره یو تړون لاس لیک کړی دادسولی نه بلکی داشغتل دخاتمی تړون ده چی ددی له مخی به امرکا یان نور افغانان نه وژنی نوربه دافغانانو په کورو چاپی نه اچه وی او افغانستان به تر کوی
    ددی په یوز کی طالبان باید داومنی چی ښه مونږ وزو خو زمونږ دوتلو لار به امن وی
    طالبانو یوازی همداکړی چی امریکایانو ته لار ورکړی

    Reply

نظر ورکړئ

ستاسو ایمیل پته نه ښودل کېږي. اړین فیلډونه په نښه شوي *


زمونږ په هکله

ژوندون وېبپاڼه د ژوندون راډيو ټلوېزيون رسمي وېبسايټ دى. لکه څنګه چې ژوندون راډيو ټلوېزيون په هېواد کې داسې يوه ازاده رسنيزه شبکه ده، چې په هېڅ سياسي جريان، ډلې ټپلې، ګوند، کيڼو او ښي سياسي ډلو او نورو جريانونو پورې تړلې نه ده. دغسې دا وېبپاڼه هم ازاده، خپلواکه او ناپېيلې ده، چې يوازې ملي، اسلامي ارزښتونه پالي او د افغانانو د ژوند د سوکالۍ لپاره هلې ځلې کوي…


مونږ سره اړیکه

0700651008